KIM JESTEM? Znasz odpowiedź na to pytanie?

Odpowiedź na to pytanie jest kluczem do wszystkiego. Dlaczego? O tym mówi Anna Konkel-Zając, doradca edukacyjno-zawodowy i coach kariery.

OLA SIEWKO: Chcemy wiedzieć, kim będziemy w przyszłości. Ty mówisz, że ważne jest nie to, kim będę, ale kim jestem. Dlaczego?
Anna Konkel-Zając: Nie ma sensu przywiązywać się do tego, kim będę, bo to, kim będę, zależy od tego, kim jestem dziś. Dlatego radzę myśleć przede wszystkim o teraźniejszości, bo ona poszerza świadomość. Niezbędna jest autorefleksja, która pozwoli skupić się na tym, jaki jestem. Gdy zastanawiamy się, kim będziemy w przyszłości, od razu zakładamy, że mamy być jacyś, a nie o to chodzi.

A o co?
Jeśli myślę o tym, kim jestem, poznaję siebie, i traktuję jak dobrego przyjaciela. A kiedy mogę naprawdę poznać siebie? Obserwując siebie w różnych sytuacjach, gdy czegoś doświadczam, wciąż sprawdzam i szukam, czyli mam autorefleksję.

Jak to najlepiej robić?
Autorefleksja to refleksja nad samym sobą, a więc pytania do wewnątrz: Co lubię robić? Co mi przychodzi z łatwością? Jaki jestem? Tutaj nie pytam siebie, jaki powinienem być. Liczą się pytania dotyczące tego, jak sam siebie postrzegam.

Ale psychologowie przestrzegają przed nadmierną analizą swojej osobowości.
Bo tu nie chodzi tylko o to, by się sobie przyglądać, brać pod lupę swoje atuty czy niedoskonałości i na tym rozmyślaniu poprzestawać. Należy pamiętać, by nie podchodzić do siebie na zasadzie: jestem taki i już! Bo takie podejście zamyka nas na samorozwój. Warto rozwijać się, ale nie goniąc królika, czyli nie dążąc do określonego ideału. Tylko rozwijać się zgodnie z samym sobą, z prawdą o sobie, z tym, w czym czuję się dobrze, przy jakich czynnościach nie odczuwam frustracji i niezadowolenia. Od dziecka jesteśmy bombardowani pytaniem: „Kim będziesz,
jak dorośniesz?”. A to sugeruje, że mam być jakiś. By wiedzieć, kim jestem, trzeba skupić się na tu i teraz, testować, doświadczać, być sobą!

Wszyscy mówią: bądź sobą! I każdy traktuje już ten tekst jak wyświechtany slogan…
To prawda, a szkoda, bo w tym prostym haśle kryje się sporo prawdy. Ważne jest to, byśmy byli naturalni, nie oszukiwali siebie, patrzyli na siebie z metapoziomu: obserwuję siebie, co mi przychodzi łatwo, co mnie interesuje, czy mam talent do nawiązywania kontaktów, czy zagaduję ludzi… Niby zwyczajne zachowanie, ale życzliwość do ludzi to też jest talent, bo nie każdy tak potrafi. Nawet przyglądanie się sobie, autoanaliza, też jest cenną umiejętnością. Tylko nie możemy na tej wiedzy o sobie poprzestać. Ona ma być impulsem do rozwoju. Patrzmy, co możemy zrobić dla siebie, ale też dla innych.

Wróćmy do autorefleksji i kreowania przyszłości.
Coachowie często polecają nam robienie wizualizacji naszej przyszłości. Wizualizacje są potrzebne, ale w oparciu o to, jaki teraz jestem i jaki dzięki temu mogę być w przyszłości. Wiedza o sobie tu i teraz sprawi, że nie będziemy musieli pędzić za czymś, co nie jest nasze. Wizualizacja pomaga nam w autorefleksji, podobnie jak nuda jest bardzo dobrą czynnością, bo to ten moment, który daje nam kreatywność, okazję do dumania, szczególnie młodym osobom.

Nudzimy się więc, by marzyć, planować?
Tak, jak najbardziej, ale łączmy to również z testowaniem siebie. Spotykajmy się z ludźmi, którzy mają ciekawe, naszym zdaniem, pomysły na życie. Przyjrzyjmy się im. Oczywiście nigdy do końca nie będziemy wiedzieć, jak to jest, ale dowiemy się więcej o sobie.

Początek roku szkolnego to dobry moment na zmiany, prawda?
Odpowiem przewrotnie: zamiast zmiany, radzę ponudzić się, przyjrzeć się sobie, pomyśleć nad tym, kim jestem.

A gdy się komuś nie spodoba to, kim jest?
Tutaj poruszamy kwestię polubienia i zaakceptowania siebie. Jeśli nie lubimy sami siebie, powinniśmy zadać sobie pytanie: Co powoduje, że nie lubię siebie? Może właśnie w tym jest problem, że chcę być jakiś? Czy też nie lubię siebie, bo tak naprawdę chcę żyć czyimś życiem? Jak widzimy, że jesteśmy leniwi, nielojalni, zapytajmy siebie: Czemu nie chcę czegoś zrobić? Dlaczego tak się zachowuję? Czy są sytuacje, które sprawiają, że chętnie coś wykonuję? Warto również pamiętać, że życie nie polega tylko na wykonywaniu takich czynności, które nam sprawiają przyjemność. Nawet wymarzony zawód, który będziemy wykonywać, będzie w sobie zawierał elementy, które nie będą nam sprawiały przyjemności.

A gdy z naszej autorefleksji wyjdzie, że chcemy żyć innym życiem?
Uświadomienie sobie tej prawdy o sobie może ułatwić nam poradzenie sobie z taką sytuacją. Pod warunkiem, że przemyślimy to, dlaczego chcemy żyć innym życiem. Gdy widzimy, jak działamy i dlaczego, to zaczynamy żyć inaczej.

W pracy nad sobą wielu osobom przyda się wsparcie coacha. Ale sporo uczniów krępuje się iść do niego, obawia się niewygodnych pytań. Czy słusznie?
Zawsze, gdy do gabinetu wchodzi uczeń, pytam: Jak się masz? Co cię do mnie sprowadza? Słyszę wtedy: mama kazała przyjść, albo pani nauczycielka. Pani mi powie, jaką uczelnię mam wybrać? Wtedy właśnie wspólnie badamy obszary potrzeb ucznia. Pytam go, co lubi na co dzień robić. Pierwsza automatyczna odpowiedź to często: „Nic, nic nie sprawia mi przyjemności”, ale podczas dalszej rozmowy okazuje się, że jednak coś lubi. Podczas spotkania ze specjalistą odkryjesz swoje dobre strony, nawet jeśli myślisz, że ich nie masz. Bo każdy ma swoje atuty, potrzebuje tylko analizy potrzeb. Można spodziewać się pytań w stylu: Co jest dla ciebie ważne w życiu? Otwierasz oczy rano i o czym myślisz? Czego potrzebujesz, abyś czuł się szczęśliwy, poczuł energię? Po czym poznajesz, że twój dzień był udany? Jakimi wartościami się
kierujesz? Doradcę obowiązuje tajemnica zawodowa, więc rozterki ucznia, kim jest i kim chce być, zostają w gabinecie. Jeśli masz problem z odpowiedzią na pytanie: „Kim jestem?”, zrób ten pierwszy krok samemu lub z doradcą zawodowym czy coachem pracującym z młodzieżą.

fot. cuttingtool/Shutterstock.com

Od redakcji:

Nowy rok szkolny to świetna okazja do przyjrzenia się sobie, zaprzyjaźnienia ze sobą, ale też oswajania nowych relacji, sytuacji życiowych.

W tym pomoże Wam nowe wydanie „Cogito”.

0.00 avg. rating (0% score) - 0 votes
0 komentarzy:

Dodaj komentarz

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *